1.
Tôi đứng trên đống ngói ngôi nhà khói bám sạm đen
trên lô-cốt vỡ đôi bày trơ cốt thép
trên chiếc máy bay F.105 nửa thân vùi dưới đất
trên vai những chiếc xe tăng M.48 nằm câm
trên xác tàu chìm sóng gầm giận dữ nơi ngã ba sông
Tôi đứng bên hàng rào kẽm gai xoắn trời Dốc Miếu
bên gốc mít thôn Nhan Biều thấm chất độc khô quằn
mảng tường trong thị trấn Đông Hà băm nát vết bom
dựng bức phù điêu tội ác
bao cát Nhật xây công sự rải khắp ngả đường
Mặt đất không vẹn nguyên
mặt đất ngổn ngang đạn pháo ngổn ngang thùng xăng
ngổn ngang xích xe tăng
ngổn ngang mũ sắt
mặt đất dày thêm mảnh đồng mảnh tôn gỉ
mảnh nhựa quắn
mảnh cao su mảnh gỗ mục
Không vẹn nguyên
đất tím và đen
Tôi đứng giữa vùng đất cháy bỏng
người đổ máu và đất đổ lửa
2.
Nhà mẹ bên này sông
nửa chiếc thùng bom bi bắc qua bờ ao vào ngõ
mảnh vườn rộng gió
thổi hai chiều tóc mẹ trắng màu mây
những giọt sương đầu tiên
đêm nay
đậu xuống trên lá vườn vừa thắm
Hai mươi năm trời
dưới hầm giấu những đứa con
mẹ giấu tình yêu
của mẹ
Như những chàng trai xưa bào thai từ ruột đất
vụt đứng dậy
ung dung
giữ chốt
giữ phần đất mẹ nuôi
giữ màu xanh tinh khôi
giữ hương nước lá vằng ngọt vành môi sinh nở
giữ tiếng ru con bay ra từ vuông cửa sổ
3.
Bên kia sông
lấp ló màu cờ rằn ri
bọng gác ken dày
há hốc
vùng tuyến cài răng lược
lặng im
Lòng tôi không lặng im
tôi đã đi qua bảy năm đất trắng Gio Linh
tôi là những dũng sĩ đánh cầu Lai Phước
tôi quằn quại trong nhà tù Côn Sơn, Phú Quốc
tôi Nguyễn Dân Trung sống sót ở Chín Hầm
Tôi đứng với thời gian
lặng thầm
bền bỉ
tôi thành anh giải phóng quân
mười năm
chưa tròn giấc ngủ
thành bác thợ xây nhà
áo quần đầy vôi vữa
thành người nông dân
nhặt bom cấy lúa trên đồng
thành người vợ lam lũ nuôi con, chờ chồng
nỗi nhớ đã thành chai sạn
4.
Mai kia
nơi tôi đứng
đất sẽ kết tầng kết lớp
cây lá cháy
tầng đất màu than
gỉ sắt
màu vàng
và đỏ hồng
vụn gạch
Đất rắn thô sẽ mỡ màng quánh mật
con mương trôi lọc sạch vết bầm đen
ập vào ngực tôi
tiếng vồ vập của trận mưa đêm
tiếng nắng ban mai chạy qua đồng rạo rực
tiếng bào mòn của gió từ các vòng xích sắt
tiếng nhát cuốc chạm vào nóng bỏng mảnh gang
tiếng lớn vội của mầm cây trong dòng nhựa nguyên sinh
Mọi âm thanh đều trào ra từ đất
mọi sắc màu cũng từ đất sinh sôi
như lòng mẹ
nhận tất cả nỗi đau
lặng lẽ
trao cho con hết thảy niềm vui
với cuộc đời
không nghỉ.
Ranh giới sông Thạch Hãn - Quảng Trị, 12/3/1974
Hà Nội, 17/4/1974
